Ilm-fan, texnologiya va innovatsiyalarning jamiyatda barqaror rivojlanishidagi ayollarning roli

news-detail

"SHHT makonida ayollar: o'zaro manfaatli hamkorlik" konferensiyasi noyob platforma sifatida SHHTga a'zo davlatlarning gender tengligini ta'minlash, ayollarning huquq va imkoniyatlarini eng muhim yo'nalishlarda kengaytirish, mavjud muammolarni aniqlash va ularni bartaraf etish choralarini ko'rish bo'yicha hamkorligini yanada rivojlantirish va tajriba almashish maqsadida tashkil etilgan.

Mamlakatimiz ayollarining ehtiyojlarini qondirish masalasi ustuvor vazifaga aylanib bormoqda. Davlatimiz rahbari tomonidan xotin-qizlarni har tomonlama qo'llab-quvvatlash to'g'risida qator farmon va qarorlar qabul qilindi. Natijada ayollarga barcha sohalarda imtiyozlar berildi.

Davlatimiz rahbari "Ayol qadri, inson qadri ulug‘langan yurtda esa, tinchlik va farovonlik, ahillik va baraka albatta barqaror bo‘ladi", deb ta'kidladi . Bu mamlakatda mamlakatimiz ayollariga katta e'tibor qaratilayotganidan dalolat beradi.

Ta'lim tinchlik, iqtisodiy va ijtimoiy barqarorlikning tayanchi, inson huquqlari va barqaror rivojlanish maqsadlariga erishishning asosiy va yagona nuqtasidir.

Bugungi kunda global va shiddatli innovatsion o'zgarishlar davrida ta'lim tizimi tengsizlikni bartaraf etish, insoniyat va sayyoramizning tinch, inklyuziv va barqaror kelajagiga hissa qo'shish uchun transformatsiyaga tayyor bo'lishi kerak.

Barqaror rivojlanish maqsadlarining asosiy g'oyalaridan biri - (BRM-4) ta'lim tizimida bolalar, ayollar va qizlar uchun teng imkoniyatlar yaratishdir.

Bugungi kunda respublika ta'lim tashkilotlarining 8 milliondan ortiq o'quvchilari va tarbiyalanuvchilarining 4 millioni (47%) -bu qizlar, 667 ming o'qituvchidan 487 ming nafari (73%) - ayollardir.

Tizimda ishlaydigan ayollarning 41 foizi (15 567) yuqori lavozimlarda ishlaydi.

Bu raqamlar, o'z navbatida, maktabgacha va maktab ta'limi - bu O'zbekiston Respublikasida eng ko'p ayol rahbarlarni ish bilan ta'minlaydigan tizim ekanligini anglatadi.

Bundan tashqari, o'tgan yil bilan taqqoslaganda, asosiy va mintaqaviy-xalqaro olimpiadalarda 97 nafar talaba-sovrindorlarning 41 yoki 42 foizi qizlarni tashkil etdi.

Bu yerda men sizning e'tiboringizni bitta diqqatga sazovor tomonga qaratmoqchiman. So'nggi 5 yil ichida "maktabgacha ta'lim" yo'nalishi bo'yicha oliy ta'lim muassasalariga qabul kvotalari 3,5 baravar oshdi.

Mamlakatimizda xotin-qizlarning ahvolini yaxshilash, ularni har tomonlama qo'llab-quvvatlash, gender tengligini ta'minlash borasida amalga oshirilayotgan samarali ishlar doirasida vazirlik tizimida ham katta ishlar amalga oshirilmoqda.

Shunday qilib:

1. O'quvchi qizlarning yetakchilik va boshqa ko' nikmalarini shakllantirish, ularning ijtimoiy-siyosiy faolligini, ma'naviy-axloqiy tarbiyasini, kasbiy mahoratini oshirish, ular o'rtasida sog'lom turmush tarzini targ'ib qilish maqsadida manfaatdor vazirliklar va idoralar, shuningdek, xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlikda tuman (shahar) larda "Qizlarjon" o'quvchi-qizlar sammitlarini tashkil etish yo'lga qo'yildi.

Malumot uchun: 2021-yilda sammitlarda 38 ming o'quvchi-qizlar qamrab olingan bo'lsa, 2022-yilda 100 ming o'quvchi-qizlar qamrab olindi. Ular tadbirkorlik, turli kasblar, to'garaklarga yo'naltirilgan va 120 nafar o'quvchi murabbiy sifatida o'qitilgan.

Shuningdek, qizlarni ijtimoiy faol hayotga jalb etish, ularning ijtimoiy-siyosiy faolligini oshirish, kasbga o'qitish va oilaviy hayotga tayyorlash bo'yicha 5 ta muhim tashabbus doirasida ta'lim muassasalarida tashkil etilgan "Qizlarjon", "Orasta qizlar", "Mohir qo'llar" to'garaklariga 1,3 million (42%) qizlar jalb etildi.

Maktabgacha ta'lim tashkilotlarida "Zumradoylar davrasi" to'garagi tashkil etilgan bo'lib, u yosh qizlarda Vatanga muhabbat tuyg'usini shakllantirish, ularni milliy urf-odatlar va an'analarga muvofiq tarbiyalash, ota-onalarga hurmat, xushmuomalalik bilan muloqot qilish va stolda o'zini tutish, mehmonlarni kutish, kiyinish uslubini o'rgatishni o'z ichiga oladi.

2. Iqtidorli o'quvchi qizlarning qo'llab-quvvatlashi tufayli:

-olimpiadaning respublika bosqichida asosiy fan bo'yicha 34 nafar (55 %) o'quvchi-qizlar, mintaqaviy-xalqaro olimpiadalarda esa - 12 nafar (24 %) qizlar g'alaba qozondi;

-2022-yilda ta'lim muassasalarini tamomlagan 206 ming o'quvchi-qizlardan 65 ming nafari (31,5%) oliy ta'lim muassasalariga o'qishga qabul qilindi;

Ma’lumot uchun: Umumta'lim maktablaridan 65 ming (31%) o'quvchi-qizlar oliy ta'lim muassasalariga, Prezident maktablaridan 27 ta (100%), Ijodiy maktablardan 90 ta (100%), ixtisoslashtirilgan maktablardan 57 ta (100%)o'qishga kirdilar.

- 5 ta xalqaro imtihon tizimlarida (IELTS, TOEFL, GMAT, GRE, SAT) 2,5 mingdan ortiq o'quvchi-qizlar sertifikatlar olishdi.;

Ma’lumot uchun: Umumta'lim maktablarining 2,6 ming (0,06%) o'quvchisi sertifikat oldi, Prezident maktablaridan 27 nafari (100%), ijodiy maktablardan 109 nafari (64%), ixtisoslashtirilgan maktablardan 32 nafari (56%).

3. Ta'lim muassasalari va tizim tashkilotlarida 2 980 nafar magistr-ayollar, 86 nafar fan nomzodi, 17 nafar fan doktori ta'lim beradi.

- doimiy ravishda professional tanlov - "Yilning eng yaxshi tarbiyachisi" tanlovi o'tkaziladi. 2022-yilgi tanlovda viloyatlardan jami 70 nafar pedagog ishtirok etdi, 5 ta nominatsiya bo'yicha 15 nafar g'olib aniqlandi.

Professional tanlovning respublika bosqichida faol ishtirok etgan ishtirokchilarning xohishiga ko'ra Toshkentda tashkil etilgan xalqaro Nordik universitetiga o'qishga kirish tavsiya etiladi.

Tizimdagi ayol pedagog xodimlarning mehnatini rag'batlantirish, ularning jamiyatimiz oldidagi xizmatlarini oshirish maqsadida so'nggi uch yil ichida 2 102 nafar pedagog ayol davlat mukofotlari va ko'krak nishonlari bilan taqdirlandi.

Hozirda milliy va xalqaro sertifikatlarga ega bo'lgan 15277 nafar ayol o'qituvchilarga 20% va 50% miqdorda qo'shimcha to'lovlar to'lanmoqda.

 

 Ayollarni yanada qo'llab-quvvatlash va ularning jamiyatdagi rolini oshirish maqsadida vazirlik tizimida quyidagi  ish reja asosida ishlar olib borilmoqda:

Birinchidan, "Bir million dasturchi" loyihasi doirasida o'quvchi-qizlarning zamonaviy dasturlash yo'nalishlari bilan qamrab olinishini 30 foizga yetkazish. 

Ma’lumot uchun: 2020-2021-yillarda ushbu ko‘rsatkich 23,4% ni tashkil etgan.

Ikkinchidan, olis va borish qiyin bo 'lgan hududlardagi 522 ta maktabda 65 mingdan ortiq o'quvchi-qizlarning oliy ta'lim muassasalariga kirishlari uchun imkoniyatlar yaratish maqsadida 10-11-sinflarda tabiiy fanlar, texnika va matematika bo'yicha variativ o'quv rejalarini joriy etish.

Uchinchidan, yoshlarda huquqiy madaniyatni shakllantirishga, ularga ayollar va erkaklar tengligi haqidagi g'oyalarni singdirishga, zo'ravonlikka nisbatan qarshilik hissini shakllantirishga qaratilgan animatsion qisqa metrajli filmlar va ijtimoiy roliklarni ishlab chiqish.

To‘rtinchidan, "Respublika ixtisoslashtirilgan qizlar uchun mo'ljallangan ta'lim muassasasida" tarbiyalangan qizlarda hayotiy ko'nikmalarni shakllantirish.

Beshinchidan, inklyuzivlik sharoitida umumta'lim muassasalarida tahsil olayotgan qizlarni psixologik-pedagogik qo'llab-quvvatlash bo'yicha ishlarni tashkil etish.

 

Maktabgacha ta'lim agentligi
Mavzuga doir
Maktabgacha ta'lim agentligi
Agrippina Shin Yashnobod tumanidagi maktabgacha taʼlim tashkilotlari holatini oʻrgandi

  Shu kunlarda Davlatimiz rahbarining Yashnobod tumaniga kutilayotgan tashrifiga tayyorgarlik yuzasidan Oʻzbekiston Respublikasi maktabgacha va maktab taʻlimi vazirining birinchi oʻrinbosari, Maktabgacha taʻlim agentligi direktori Agrippina Shin tumandagi maktabgacha taʼlim tashkilotlarida boʻlib, ish jarayonlari holatini koʻzdan kechirdi.       Jumladan, tumanning “Dilbogʻ” mahallasida joylashgan 86-, 93- hamda 306-sonli davlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarida bolalarga berilayotgan taʼlim-tarbiya va muassasa holatini oʻrgandi.       Shuningdek, tarbiyalanuvchilar uchun yaratilgan shart-sharoitlar, yozgi sogʻlomlashtirish mavsumiga tayyorgarlik, moddiy-texnik baza kabi bir qancha yoʻnalishlarda ayni kundagi vaziyat bilan yaqindan tanishdi.       Oʻrganishlar davomida aniqlangan kamchiliklar yuzasidan tegishli mutasaddilarga aniq koʻrsatma va metodik tavsiyalar berildi.      

Maktabgacha ta'lim agentligi
Agrippina Shin Buxoro viloyatiga tashrif buyurdi

O‘zbekiston Respublikasi maktabgacha va maktab ta'limi vazirining birinchi o‘rinbosari, Maktabgacha ta'lim agentligi direktori Agrippina Shin Buxoro viloyatiga tashrif buyurdi. Agrippina Shin viloyatga tashrifi davomida Qorako'l tumanidagi 43-son davlat maktabgacha ta'lim tashkilotiga tashrif buyurdi.  Vazirning birinchi o‘rinbosari MTTda tarbiyalanuvchilar uchun yaratilgan shart-sharoitlar, sport va musiqa xonasidagi moddiy-texnik bazasini ko‘zdan kechirdi. Ma'lumot uchun: Tumanidagi 43-DMTT "Yangi O'zbekiston" massivida qurilgan bo'lib, MTT binosi 2023-yilda foydalanishga topshirilgan. MTT 180 o'ringga mo'ljallangan bo'lib, bugungi kunda 90 nafar bolajonlar tarbiyalanmoqda. "Bunyod Shahzod Fayz" MCHJ tomonidan qurilgan MTT 6,5 mlrd so'm mablag' evaziga barpo etilgan. Agrippina Shin Qorako’l tumanida shuningdek, Pedagogika kollejiga bordi. U yerda yaratilgan shart-sharoitlar bilan yaqindan tanishdi. Vazirining birinchi o‘rinbosari kollejda tahsil olayotgan talaba-qizlar bilan muloqot qilib, ularning faoliyati bilan yaqindan tanishdi. Ma’lumot uchun: “Darg’ali” mahallasida joylashgan Pedagogika kolleji 330 o’ringga mo’ljallangan bo’lib, bugungi kunda 711 nafar talabalar tahsil olmoqda. Kollej binosi 2022-yilda ta’mirlangan. Vazirning birinchi o’rinbosari Agrippina Shin Qorako’l tumanida shu bilan birga, “Darg’ali” mahallasida joylashgan 31-davlat maktabgacha ta’lim tashkilotiga ham bordi. U yerda yaratilgan shart-sharoitlar bilan yaqindan tanishdi. 180 oʼringa moʼljallangan 31-DMTT 2021-yilda foydalanishga topshirilgan bo’lib, tashkilot matematikaga ixtisoslashgan. “Meridian avtostroy” MChJ bunyodkorlari tomonidan 2 mlrd. soʼm mablagʼ evaziga qurilgan 3 qavatli MTT barcha talablarga toʼliq javob beradi, zamonaviy sharoitlarga ega. O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta'limi vazirining birinchi o‘rinbosari, Maktabgacha ta’lim agentligi direktori Agrippina Shin Buxoro viloyatiga tashrifi davomida Olot tumaniga ham bo’ldi. Agrippina Shinning tumandagi ilk manzili 16-davlat maktabgacha ta’lim tashkiloti bo‘ldi. Vazirning birinchi o'rinbosariga tuman hokimi Nargiza Ne'matova hamrohlik qildi. U MTTda yaratilgan shart-sharoitlar bilan yaqindan tanishdi. “Dilkor” mahalla fuqarolar yig’inida joylashgan mazkur maktabgacha ta'lim tashkiloti 2021-yilda 2.9 mlrd so’mga qurilgan bo’lib, 90 o’ringga mo’ljallangan. Maktabgacha va maktab ta’limi vazirining birinchi o’rinbosari, Maktabgacha ta’lim agentligi direktori Agrippina Shin Olot tumaniga tashrifi davomida shuningdek, “Shayxlar” mahallasidagi 20-davlat maktabgacha ta’lim tashkilotiga ham tashrif buyurdi. Mazkur maktabgacha ta’lim tashkiloti Oʼzbekiston Respublikasi Prezidentining 2021-yil 21-22 yanvar kunlari Buxoro viloyatiga tashrifi chogʼida berilgan topshiriqlar asosida qurilgan bo’lib, 2022-yilda foydalanishga topshirilgan. MTT 10 mlrd so’m mablag’ evaziga qurilgan MTT 180 nafar bolajonlarni o’z bag’riga oladi. Vazirning birinchi o’rinbosari MTTni ko’zdan kechirib, bolajonlar uchun yaratilgan shart-sharoitlar bilan tanishdi. Vazirning birinchi o’rinbosari Agrippina Shin Olot tumanida shu bilan birga, 25-davlat maktabgacha ta’lim tashkilotiga ham bo’ldi. U yerda yaratilgan shart-sharoitlar bilan yaqindan tanishdi. 25-DMTT 2022-yilda foydalanishga topshirilgan bo’lib, MTT 5,3 mlrd so’m mablag’ evaziga qurilgan. 150 o’ringga mo’ljallangan MTT 3 qavatdan iborat bo’lib, barcha talablarga toʼliq javob beradi, zamonaviy sharoitlarga ega. Hozirgi kunda Olot tumanida 3-7 yoshli bolalar soni 8 ming 158 nafarni tashkil etib, 29 ta davlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarida 4 ming 140 nafar, 2 ta davlat xususiy sherikchilik asosidagi MTTda 136 nafar, 62 ta oilaviy nodavlat maktabgacha taʼlim tashkilotlarida jami 1 ming 296 nafar bola taʼlim-tarbiya olmoqda. Qamrov darajasi 68,3 foizni tashkil etadi. O‘zbekiston Respublikasi maktabgacha va maktab ta'limi vazirining birinchi o‘rinbosari, Maktabgacha ta'lim agentligi direktori Agrippina Shin Buxoro viloyatiga tashrifi davomida Buxoro tumanidagi “Kunji Qala” mahallasida joylashgan 32-son umumiy o’rta ta’lim maktabida bo’ldi. Vazirning birinchi o‘rinbosari maktabda o‘quvchilar uchun yaratilgan shart-sharoitlar, kutubxonadagi moddiy-texnik bazalarni ko‘zdan kechirar ekan, aniqlangan kamchiliklar yuzasidan aniq ko‘rsatmalarni berdi. Shuningdek, maktabda tahsil olayotgan o’quvchilar bilan suhbatlashib, ularning kelajakdagi rejalari bilan qiziqdi va maktabda tashkil etilgan “Kurash”, “Judo” va “Tikuvchilik” to’g’araklarida shug’ullanayotgan yoshlar bilan muloqot qildi. Shu bilan birga, maktab mehnat jamoasi bilan suhbatlashdi. Tumanidagi 32-son umumiy o‘rta ta'lim maktabi binosi 1975-yilda qurilgan bo‘lib, 2005-yilda kapital ta'mirlangan. Maktab 530 o‘ringga mo‘ljallangan bo‘lib, ayni paytda 481 nafar o‘quvchi tahsil olmoqda. Joriy yilda 51 nafar o‘quvchilar ta'lim dargohini bitirdi.                                                                                                

Maktabgacha ta'lim agentligi
Maktabgacha ta’lim agentligi Jamoatchilik kengashi a’zolari Olmazor tumanidagi 146-EDMTTga tashrif buyurdi

Bugun Maktabgacha ta’lim agentligi Jamoatchilik kengashi a’zolari Olmazor tumanida joylashgan 146-son eksperimental davlat maktabgacha ta’lim tashkilotida 1-iyun “Xalqaro bolalarni himoya qilish” kuni munosabati bilan tashkil etilgan bayram tadbiriga ishtirok etdi.  Tadbir ishtirokchilari maktabgacha ta’lim tashkilotida ta’lim va tarbiya, milliy urf-odatlar uyg’unligi ta’minlanganligini guvohi boʻldilar.  Tadbir davomida Kengash a’zolari MTTda tashkil etilgan milliy urf-odatlarimiz “Arqon tortish”, “Oq terakmi – ko’k terak”, “Qarabtep (Lanka)”, “Kim oladiyo shuginaniyo”, “Buvijonlar maktabi” kabi milliy o’yinlar hamda bolajonlar uchun tashkil etilgan “Qo’g’irchoq teatri” loyihalari bilan tanishdi.  Ayniqsa, “Kasbim-faxrim” mavzusi doirasida tashkil etilgan “Nonvoy mehnati bilan  tanishish” amaliy faoliyati Kengash a’zolarida oʻzgacha taassurot qoldirdi.  Jajji tarbiyalanuvchilarning oʻz qoʻllari bilan kulchalarni yasashi-yu, ular ishtirokida tandirda kulchalarni yopilishi amaliy faoliyat boʻlib koʻrinsada, aslida milliy an’analarimizga tayangan holda tarbiyalanuvchilarda non va uning qadri haqida tushunchalarni hosil qilish, eng asosiysi “non isi”ni his ettirish edi.    Maktabgacha ta’lim tashkilotlarida bunday faoliyatlarni tashkil etish orqali aqlli, odobli, mehnatsevar, bilimli, sog‘lom, e’tiqodli, dili pok, har tomonlama ma’naviy rivojlangan, vatanparvar, insonparvar, barkamol shaxsni tarbiyalashdir.  1-iyun “Xalqaro bolalarni himoya qilish” kuni munosabati bilan tashkil etilgan bayram dasturida bolajonlar Kengash a’zolariga ona Vatanni, bolalikni madh etuvchi she'r, kuy va qo'shiqlar taqdim etildi. Kengash a’zolariga MTTda bolalarga beriladigan taomlardan taqdim etildi. Ular ovqatlarni tanovul qilib, o’z ijobiy fikrlarini bildirdi.                                                    

Вид сайта
Размер шрифта